Afspeelsnelheid van luisterboeken: 1,25x, 1,5x of 2x?

Wie veel luistert, zet de snelheid al snel hoger. Veel mensen denken dat 2x dan ook de helft van de uren in hun abonnement scheelt. Dat klopt niet. We hebben de rekenwijze nagelezen in de officiële hulppagina’s van BookBeat, Storytel en Nextory, en bij Spotify.

Zo tellen de diensten je uren

Alle drie tellen je verbruik op de normale snelheid van het boek, niet op de klok:

• BookBeat schrijft dat de uren altijd op normale snelheid tellen, of je nu sneller of langzamer luistert en of je streamt of offline luistert. Stukken die je overslaat, tellen niet mee. Luister je hetzelfde deel vaker in dezelfde betaalperiode, dan telt het één keer.
• Storytel geeft een rekenvoorbeeld: luister je 2 uur op dubbele snelheid, dan telt dat als 4 uur. Dat geldt ook offline en in de kindermodus. Vooruitspoelen of terugspringen kost geen tijd.
• Nextory rekent net zo: een uur op 2x telt als twee uur, een uur op 0,5x als een half uur. Terugspoelen en overslaan tellen niet mee, en hetzelfde stuk telt in één periode maar één keer. Let op: bij Nextory delen alle profielen dezelfde uren. De Nextory-app werkt op telefoon en tablet, niet in de browser.
• Spotify doet hetzelfde met de luistertijd in Premium: een boek van 5 uur op dubbele snelheid kost 5 uur, ook al ben je na 2,5 uur klaar.

Het resultaat is overal gelijk. Een boek van tien uur kost tien uur van je abonnement, of je het nu in vijf uur uitluistert of in vijftien. Een hogere snelheid spaart jouw tijd, niet de uren van je abonnement. De keerzijde is eerlijk: langzamer luisteren kost ook niet meer.

Wat dat betekent voor je pakket

Wie sneller luistert, verbruikt de uren van zijn pakket sneller dan de klok loopt. Neem een uur per dag in de trein. Op normale snelheid is dat 30 boekuren per maand, op 1,5x al 45. De tabel toont per snelheid het goedkoopste pakket waar dat in past.

Vooral de middelste pakketten lopen vol: wat op normale snelheid precies past, past op 1,5x vaak niet meer. Met een onbeperkt pakket, zoals Storytel Unlimited (€ 13,99 per maand) of Nextory Unlimited (€ 13,99 per maand), speelt de snelheid voor je rekening geen rol meer. Luister je met het gezin bij Nextory, bedenk dan dat alle profielen uit dezelfde pot putten: wie op 2x luistert, maakt die pot twee keer zo snel leeg als de klok aangeeft. De rekenhulp rekent het uit met jouw eigen luistertijd.

Bij de bibliotheek tellen dagen, geen uren

Leen je in Nederland luisterboeken bij de online Bibliotheek, dan geldt er geen urenlimiet. Daar telt de leentermijn: je hebt een boek 21 dagen en kunt het één keer verlengen. Een hogere snelheid helpt dan om een lang boek op tijd uit te krijgen. Een boek van 20 uur is op 1,5x in ruim 13 uur uit. Meer over lenen lees je in de gids over gratis luisterboeken.

Welke snelheden de apps bieden

• BookBeat: van 0,50x tot 2,00x. De knop lijkt op een snelheidsmeter en staat standaard op 1,00x, de originele snelheid van het boek.
• Nextory: van 0,5x tot 2x. Je tikt in de speler op de knop waar normaal 1,0x op staat.
• Storytel: de app heeft een snelheidsinstelling, maar de Nederlandse hulppagina’s noemen geen bereik. We beloven daarom geen maximum. Kijk in de speler van de app.

Voor een boek is 2x hoe dan ook een verstandige bovengrens, en dat is ook waar BookBeat en Nextory stoppen.

Wat snelheid doet met je begrip

Onderzoekers van UCLA testten het met videocolleges (Applied Cognitive Psychology, 2022). In totaal bekeken 231 studenten twee colleges van 13 tot 15 minuten op 1x, 1,5x, 2x of 2,5x en beantwoordden daarna 40 vragen. Direct na het kijken had de groep op normale snelheid gemiddeld 26 vragen goed, de groep op 2x 25 en de groep op 2,5x ongeveer 22. Een week later was het verschil wat groter: 24 goed op normale snelheid tegenover 21 op 1,5x en 2x.

Twee kanttekeningen. Een college van een kwartier is iets anders dan een roman van twaalf uur. En bij een roman gaat het ook om plezier, niet alleen om wat je onthoudt. De les is wel bruikbaar: tot 2x verlies je weinig van de inhoud, daarboven zakt het begrip duidelijk.

Welke snelheid kies je: 1,25x, 1,5x of 2x?

Dit zijn meningen, maar wel onderbouwde. Non-fictie verdraagt versnelling het best: boeken over geschiedenis, psychologie of werk luister je prima op 1,25x, en bij een onderwerp dat je al kent op 1,5x. Romans klinken beter op 1,0x tot 1,1x, omdat het ritme en de pauzes van een goede voorlezer bij het verhaal horen. Een genre dat je goed kent en een heldere voorlezer houden 1,5x of meer prima vol.

Dubbele snelheid heeft zin als je een boek herleest of een eenvoudig zelfhulpboek doorneemt waar je een paar ideeën uit wilt halen. Bij een roman met veel personages en dialogen mis je op 2x details. Dan wordt luisteren afvinken in plaats van lezen.

Voer de snelheid stap voor stap op, ongeveer 0,1 per keer. Je oren wennen binnen een week, en daarna klinkt normale snelheid traag. Ben je moe, of luister je in het Engels of een andere taal die je minder goed beheerst, ga dan terug richting 1,0x.

De voorlezer bepaalt meer dan het genre. Een rustige voorlezer die duidelijk articuleert, kun je flink versnellen. Een snelle of heel expressieve voorlezer wordt op hoge snelheid rommelig. Luister een nieuwe voorlezer eerst een paar minuten op 1,0x en stel daarna pas bij.